مسمومیت سالمونلا ؛ علائم، پیشگیری و درمان آن
سالمونلا باکتری باسیل گرم منفی است که در جوجهها و تخممرغها معمولاً وجود دارد. سالمونلا عامل یکی از شایعترین مسمومیتهای غذایی میباشد. سالمونلا میتواند تخمدانهای پرنده را آلوده کند و قبل از تخم گذاردن پرنده، وارد تخممرغ شود یا اینکه به هنگام تخم گذاردن پرنده، به پوسته تخم مرغ نفوذ کند. سالمونلا با پختن غذا از بین میرود ولی غذاهایی که حاوی تخممرغ خام هستند (مانند سس مایونز) مشکلساز خواهند بود.
میکروب های مضری مانند سالمونلا که در جوجه های کوچکی مانند جوجه اردک، جوجه های مرغ، جوجه های بوقلمون ها و جوجه های غاز وجود دارد، گاهی اوقات می تواند تهدیدی جدی برای زندگی شما به ویژه برای کودکانتان باشد. برخی از بچه ها که به طور مداوم در نزدیکی این جوجه ها بازی می کنند، به دلیل ابتلا به میکروب سالمونلا، به احتمال زیاد از این بیماری رنج خواهند برد.
غذاهای خام با منشا حیوانی، گوشت، مرغ، شیر و لبنیات، تخممرغ و غذاهای دریایی میتوانند آلوده به باکتری سالمونلا باشند. همچنین برخی میوهها و سبزیجات ممکن است این باکتری را داشته باشند.
پخت مناسب مواد غذایی از بین رفتن باکتری سالمونلا را سبب میشود. از طرف دیگر شستن میوه و سبزیها برای از بین بردن این باکتری کفایت نمیکند.
غذاهای در معرض خطر مسمومیت سالمونلا :
- گوشت مرغ، گاو، خوک و بوقلمون
- سبزیجات و میوه ها
- شیر خام و سایر فرآورده هایی که با آن تهیه شده
- تخم مرغ خام
- ماهی و حلزون های خام
- انواع جوانه ها
- آرد خام
غذاهای ذکر شده فوق به راحتی آلوده شده و ناقل باکتری می شود. با ورود به بدن هر موجود زنده ای هم می تواند ناقل بیماری باشد. باکتری علاوه بر ایجاد سم در غذا با تغذیه از آن به سرعت رشد و تکثیر می شود. میوه ها و سبزیجات در نتیجه آبیاری با آب آلوده می توانند ناقل باکتری سالمونلا شوند.
گاهی زنجیره معیوبی هم ایجاد می شود. به عنوان مثال گوشت مرغ بر روی سطحی که تمیز نیست تکه تکه شده و به باکتری آلوده می شود. بعد این غذا با سبزی های نشسته یا دست های شسته نشده خورده می شود. در چنین مواردی خطر مسمومیت سالمونلا قطعی و شدید است.
پیشگیری از سالمونلا :
طی پروسه ذخیره، آمادهسازی و پخت موادغذایی دقت و توجه کافی به خرج دهید:
- دستها و تمام سطوحی را که طی آشپزی، مواد غذایی با آنها تماس دارند، بشویید (زمان مناسب برای شستوشوی بهداشتی دستها 30 ثانیه است).
- غذاها را در دمای مناسب بپزید و اجازه دهید غذاهایی مثل گوشت، کاملاً پخته شود.
- از غذایی که باقی میماند، در یخچال نگهداری کنید.
- در پختن و حرارت دادن غذاهایی نظیر تخممرغ، ماکیان، گوشتهای قرمز، ماهی، صدف، شیر و فرآوردههای لبنی دقت کافی را به خرج دهید.
علائم آلودگی با سالمونلا:
این علائم غالبا بعد از 12 تا 72 ساعت، پس از بلع غذا ظاهر می شوند. این علائم عبارتند از:
- دل درد
- گرفتگی های عضلات شکمی
- اسهال
- تب
گاهی باکتری از بین می رود ولی عوارض آن تا مدت ها باقی مانده و علت بروز بیماری های دیگر می شود.
درمان مسمومیت سالمونلا :
- اگر بدن فرزند شما هر گونه علائم مسمومیت ابتلا به سالمونلا را نشان می دهد، بلافاصله برای جلوگیری از هر گونه عوارض جدی، او را نزد پزشک ببرید و با متخصص اطفال مشورت نمایید.
- بیشتر مبتلایان بدون روش های درمانی، در طی 4 تا 7 روز بهبود می یابند.
- افرادی که دارای اسهال شدیدی می باشند، نیاز به جبران مایعات از دست رفته دارند. این مایعات را می توان از طریق داخل وریدی به بدن رساند.
- برای جلوگیری از دهیدراتاسیون (کمآبی)، یک لیوان آب یا مایعات جایگزین بعد از هر بار دفع بنوشید.
- وقتی به اندازه کافی سرحال شدید، شروع به خوردن مواد غذایی کمچرب مثل موز، برنج (کته) و نان برشته کنید.
- آنتیبیوتیک همیشه لازم نیست. اما اگر باکتری سالمونلا، روده ها را عفونی کرده باشد، درمان آنتیبیوتیک لازم است.
مطالب مرتبط:
بیماری فلج معده ؛ علت، علائم و راه های درمان آن
علل، علائم و درمان سوء هاضمه